Η πολυαγαπημένη ενότητα προβολών Fundamentals of Cinema: New Classics, που φέρνει το κοινό σε επαφή με τις ταινίες που έγραψαν κινηματογραφική ιστορία στα τέλη του 20ού αιώνα και στις αρχές του 21ου, επιστρέφει με ένα χαμηλόφωνο υπαρξιακό αριστούργημα, που καθιέρωσε τη σκηνοθέτρια Λιν Ράμσεϊ ως μία από τις σπουδαιότερες φωνές του σύγχρονου ευρωπαϊκού σινεμά. Το Morvern Callar (2002), που έκανε πρεμιέρα στις Κάννες με διθυραμβικά σχόλια, θα προβληθεί την Τετάρτη 1 Απριλίου στην αίθουσα Παύλος Ζάννας, ενω λίγες μέρες αργότερα, και πιο συγκεκριμένα τη Δευτέρα 6 Απριλίου, θα προβληθεί στον κινηματογράφο Δαναό, στην Αθήνα.

Βασισμένο στο ομότιτλο και πειραματικό στη δομή του μυθιστόρημα (1995) του Άλαν Γουόρνερ, το Morvern Callar χρωστά μεγάλο μέρος της γοητείας του στην ομώνυμη ηρωίδα, που ενσαρκώνει μοναδικά η Σαμάνθα Μόρτον. Η Μόρβερν Κάλαρ –ένα όνομα σκόπιμα και επιτυχημένα μυστηριώδες, που συνοδεύει έναν άνθρωπο θαρρείς δίχως ρίζες, καταγωγή ή προσανατολισμό– έρχεται αντιμέτωπη το πρωινό των Χριστουγέννων με το πιο αναπάντεχο και τρομακτικό σοκ που θα μπορούσε κανείς να φανταστεί. Μόνο που η αντίδρασή της είναι σχεδόν το αντίθετο από τις προσδοκίες του θεατή και τις καθιερωμένες δραματουργικές συμβάσεις της πλοκής, στην πρώτη από τις πολλές δοκιμασίες απορίας και αμηχανίας που θα μας υποβάλλει η Λιν Ράμσεϊ.

Απογυμνωμένη από συναίσθημα, με συμπεριφορά αποστασιοποιημένη και χρησιμοθηρική (τουλάχιστον με μια πρώτη ματιά), η Μόρβερν Κάλαρ, παλεύει να ξεφύγει από την ταξική της μοίρα και αρνείται να επωμιστεί ένα φορτίο που δεν ζήτησε: παρόλα αυτά, εξακολουθεί να παραμένει φιλοξενούμενη και επισκέπτρια στην ίδια (της) τη ζωή. Σε μια σχεδόν τρομακτική διαπλοκή της πραγματικότητας με τη φαντασία, η Σαμάνθα Μόρτον μετουσιώνει τα δικά της εφιαλτικά παιδικά βιώματα, για τα οποία έχει αρνηθεί επανειλημμένα να μιλήσει με λεπτομέρειες, σε έναν χαρακτήρα αινιγματικό και μυστηριώδη, βυθισμένο στη σιωπή και σε ένα αδιευκρίνιστο βουβό πένθος. Αβίαστα και φυσικά, μας παρασύρει σε μια σειρά από αναπάντητα και βασανιστικά ερωτήματα, που ξεκινούν από τα δικά της κίνητρα και εκτείνονται μέχρι την ανθρώπινη συνθήκη και τη σύγχρονη αποξένωση.

Μαγευτικά φωτογραφημένο από τον Άλβιν Κούχλερ, ο οποίος αποδίδει τη ζοφερή μουντάδα της Σκοτίας και τη φλογερή ζέστη της Ισπανίας με τον ίδιο πνιγηρό τόνο, το Morvern Callar σκιαγραφεί το νιχιλιστικό πορτρέτο μιας αποπροσανατολισμένης γενιάς και μιας ολόκληρης εποχής σε σύγχυση. Και σχεδόν είκοσι πέντε χρόνια μετά, παραμένει όχι μόνο μια παράτολμη επίδειξη κινηματογραφικού θάρρους, αλλά κι ένα αταξινόμητο και πρωτοφανές μνημείο μοντερνισμού για ολόκληρο το σινεμά των 00s.

Το πρωινό των Χριστουγέννων, η Μόρβερν ξυπνά και αντικρίζει ένα αποτρόπαιο θέαμα. Αντί να θρηνήσει ή να σοκαριστεί, το αντιμετωπίζει ψυχρά και απογυμνωμένα. Λίγο αργότερα, ταξιδεύει από τη Σκοτία στην ηλιόλουστη Ισπανία, σε ένα ταξίδι απώλειας κάθε προσανατολισμού ή βαθύτερου νοήματος, όπου και πάλι νιώθει ξένη και αταίριαστη απέναντι στη ζωή. Αταξινόμητο, παραισθησιογόνο, απόκοσμο, ανατριχιαστικά απόμακρο και ακόμη και πιο τρομακτικά οικείο, το μικρό διαμάντι της Λιν Ράμσεϊ σκιαγραφεί το νιχιλιστικό πορτρέτο μιας αποπροσανατολισμένης γενιάς και μιας εποχής παραδομένης στην αποξένωση: η αντονιονική αποστασιοποίηση στο κατώφλι του 21ου αιώνα.